Nardi (uzun nardi): Rus tavlası kuralları

Q: Oyn, mars ve koks nedir?

Oyn, 1 puan değerinde normal bir galibiyettir; mars, kaybeden hiç pul toplamamışsa 2 puan değerindedir; koks, turnuva kurallarında yer almayan, gayri resmî 3 puanlık bir galibiyettir. Geleneksel olarak katlama küpü yoktur.

Nardi nedir?

Nardi (narde ya da nardy olarak da yazılır), Rusya, Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan ve Orta Asya'nın tavla geleneğidir. Başlıca biçimi, temassız bir yarış olan uzun nardidir (Rusça: длинные нарды); nüfus bakımından dünyada en yaygın oynanan tavla ailesi oyunlarından biridir. Adı da oyunu da Fars nardından (nardşir) gelir; bu miras için takhteh sayfasına, daha geniş soy hattı için ise tavla tarihi sayfasına bak.

GamesGrid'de yalnızca modern tavla oynanır.

Aynı bölgelerde "kısa nardi", yerel adıyla yalnızca standart tavla anlamına gelir; bu sayfa, kendine özgü uzun oyunu ele alır.

Diziliş ve hareket

Her oyuncunun on beş pulunun hepsi "baş" üzerinde üst üste dizili başlar; baş, oyuncunun kendi 24. hanesidir. İki baş, tahtanın çaprazlama karşılıklı köşelerindedir. İki oyuncu da aynı yönde, saat yönünün tersine ilerler ve her biri kendi iç sahasına doğru tam bir tur atar.

Başlangıç pip sayısı oyuncu başına $15 \times 24 = 360$ 'tır; bu, standart tavla başlangıcının $167$ değerinin iki katından fazladır, bu yüzden uzun nardi oyunları yapıları gereği uzun yarışlardır.

Hiçbir zaman kırma yoktur. Tek bir pul bir haneyi tutar: rakip pul oraya hiçbir zaman inemez. Blot yok, bar yok, oyuna yeniden sokma yok; oyunun tamamı blok zincirleri ve timing üzerinden yürür.

Nardi (uzun nardi) başlangıç dizilişi: on beş pulun hepsi her oyuncunun başında, çaprazlama karşılıklı köşelerde üst üste — Nardi başlangıcı: on beş pulun hepsi baş üzerinde. İki oyuncu da aynı yönde yarışır; kırma yoktur.

Baş kuralı

Uzun nardinin ayırt edici kısıtı baş kuralıdır: her sırada baştan yalnızca bir pul ayrılabilir.

İstisna, oyunun ilk atışında gelir. Açılış atışı 6-6, 4-4 veya 3-3 çift ise baştan iki pul ayrılabilir; bunlar, aksi halde yeni bir konumdan tam olarak oynanamayacak çiftlerdir. Bu istisnanın ifadesi kaynaklar arasında değişir: bkgm.com'daki anlatım, ilk atışta genel olarak baştan iki pula izin veren daha gevşek bir ifade verir, Rusça kural metinleri ise istisnayı sayılan çiftlerle sınırlar. Ciddi oyundan önce ifadeyi karşılıklı kararlaştır.

Blok yapma ve altılı prime kuralı

Tek bir pul bir haneyi tümüyle sahiplendiği için duvarlar ucuza kurulur; bu yüzden uzun nardi açık bir adalet sınırı koyar. Bir oyuncu, bloğun ilerisinde en az bir rakip pul yoksa altı ardışık hane (altılı prime) kuramaz. Rakibin tüm ordusunu kapatacak bir abluka yasaktır; bazı rakip pulların, en azından ilke olarak, ileriye bir yolu her zaman kalmalıdır.

Strateji bu yüzden, yarışın doğru anında beşli ve kesik altılı hane zincirleri kurmak, baştan pul çıkarmayı da rakibin gelişen duvarına göre zamanlamak üzerine kuruludur.

Pul toplama

Pullar, her oyuncunun turunun son çeyreğinden toplanır. Pul toplama tam atışla yapılır, olağan yüksek hane kurallarıyla: en yüksek dolu haneden büyük bir sayı, o en yüksek haneden bir pul toplar; tahta içinde ise bir zar, bunun yerine iç çeyrek içinde hareket etmek için de kullanılabilir. Temas mümkün olmadığından pul toplama saf bir yarış hesabıdır.

Puanlama

Sonuç	Adı	Değeri
Normal galibiyet	oyn	$1$ puan
Kaybeden hiç pul toplamamış	mars	$2$ puan
Güçlendirilmiş galibiyet (gayri resmî)	koks	$3$ puan

Koks ( $3$ puan) yalnızca gayri resmî oyunda bulunur ve turnuva kurallarının parçası değildir. Geleneksel olarak katlama küpü yoktur.

Bölgeler ve miras

Uzun nardi, Rusya'da ve Kafkasya'da, özellikle Ermenistan, Azerbaycan ve Gürcistan'da ve Orta Asya boyunca günlük tavla oyunudur; evlerde, avlularda ve kulüplerde oynanır. Soyu, takhteh sayfasında belgelenen Farsça nard (nardşir) geleneğinden geçer; Türk uzun tavlasının, Yunan Fevga'sının (bkz. tavli) ve gül bara oyununun yakın yapısal akrabasıdır; hepsi aynı yönde ilerleme ve kırmasız tasarımı paylaşır.

Nardi ve GamesGrid platformu

Bu ansiklopedi, nardiyi GamesGrid'in tavla ailesini kapsayan başvuru içeriğinin bir parçası olarak belgeler. GamesGrid platformunda uluslararası turnuva kurallarına göre standart tavla oynanır; bu sayfalardaki bölgesel çeşitler başvuru amaçlı belgelenmiştir, oynanabilir mod olarak sunulmaz.

Nardi hakkında sık sorulan sorular

Uzun nardi tavladan nasıl farklıdır?

Temaslı oyunun neredeyse her unsuru kaldırılmıştır: on beş pulun hepsi tek bir haneden (baştan) başlar, iki oyuncu da aynı yönde ilerler, kırma ve bar yoktur ve tek bir pul bir haneyi tutar. Başlangıç pip sayısı tavlanın $167$ değeri yerine $15 \times 24 = 360$ 'tır.

Baş kuralı nedir?

Her sırada baştan (başlangıç hanesinden) yalnızca bir pul ayrılabilir. Oyunun ilk atışında 6-6, 4-4 ve 3-3 çiftleri için bir istisna vardır; bu durumda iki pul ayrılabilir. Ancak kaynaklar bu istisnanın tam ifadesi konusunda ayrışır.

Nardide pul kırılabilir mi?

Hayır. Uzun nardinin hiçbir aşamasında kırma yoktur. Tek başına duran pul haneyi tümüyle denetler ve oyun yarış ve blok yapmayla belirlenir.

Oyn, mars ve koks nedir?

Oyn, $1$ puan değerinde normal bir galibiyettir; mars, kaybeden hiç pul toplamamışsa $2$ puan değerindedir; koks, turnuva kurallarında yer almayan, gayri resmî $3$ puanlık bir galibiyettir. Geleneksel olarak katlama küpü yoktur.